Blog

Czym jest NFT i dlaczego staje się tak popularne?

Opowiadamy, po co kupować tokeny NFT i jak na nich zarabiać.

blog-cover-nft-625546eeea10f273721146.png

Publikujesz zdjęcia na Instagramie i myślisz, że zachowujesz wobec nich ekskluzywne prawa autorskie? Otóż nie. Nie chodzi tu nawet o piratów internetowych, ale o  warunki korzystania z platformy – jeden z tych długich dokumentów, które nigdy nie doczytujemy do końca, lecz klikamy „Akceptuję”.

Według regulaminu Instagrama, w momencie publikacji wpisu prawo do dysponowania treściami należy do firmy Meta Inc. Meta Inc., z kolei, jako właściciel praw autorskich, może je w każdej chwili usunąć, sprzedać lub przekazać osobom trzecim, nawet nie informując o tym użytkowników.

W ten sposób, choć posiadasz setki niematerialnych obiektów w Internecie, w rzeczywistości nie posiadasz nic. Tokeny NFT rozwiązują właśnie ten problem, dając jednostce prawo własności do aktywów cyfrowych. 

Według Entrepreneur w ciągu roku rynek NFT urósł o 18 000%, a według Dune Analytics w ciągu miesiąca użytkownicy na całym świecie realizują operacje z niewymienialnymi tokenami na kwotę ponad 150 milionów dolarów.

O tym, czym jest NFT i dlaczego wszyscy oszaleli na ich punkcie, opowiadamy w naszym artykule.

Czym jest NFT?

NFT to jedna z najnowszych technologii, która wywodzi się ze świata blockchain. Przejdźmy się przez kluczową terminologię:

  • Blockchain (dosłownie – ang. łańcuch bloków) to baza danych, w której są zapisane wszystkie transakcje kupna i sprzedaży waluty, bitcoinów czy tokenów między użytkownikami. Każda zawierana transakcja jest rejestrowana w bazie danych – ale w przeciwieństwie do konwencjonalnych baz danych, dane z blockchainu nie możesz usunąć lub edytować – tylko stworzyć nowe. Dzięki temu można dokładnie prześledzić cały łańcuch przejścia konkretnego aktywu z rąk do rąk.
  • Token to jakikolwiek zasób cyfrowy – obraz, piosenka, tekst, ocyfrowana kopia przedmiotu ze świata offline. Token nie jest kryptowalutą czy pieniędzmi w tradycyjnym ich znaczeniu – jego właściwości bardziej przypominają właściwości unikalnego towaru.
  • NFT (niewymienialny token, non-fungible token) to specjalny rodzaj tokenów / aktywów, zapis w blockchainie, za pomocą którego można digitalizować towar czy obiekt – obrazek, piosenkę czy nawet mem. To pewnego rodzaju certyfikat cyfrowy, który potwierdza unikalne i wyłączne prawo własności do aktywu cyfrowego.

Różnicę między bitcoinem a tokenem najlepiej widać na następującym przykładzie: podczas gdy wszystkie bitcoiny są praktycznie identyczne i mają taką samą wartość, tokeny NFT są unikalne i nie mogą być zastępowane odpowiednikami, ponieważ mają swoją określoną wartość.

Jeśli pożyczysz od kolegi 10 złotych i oddasz mu tę samą kwotę ale w innym banknocie – takie aktywa są wymienne. A jeśli z kolei weźmiesz od kolegi piłkę podpisaną przez jego ulubionego piłkarza, a oddasz podobną piłkę z innym podpisem, wartość tych aktywów będzie się różniła – i kolega raczej nie zostanie zadowolony.

Polecamy przeczytać:

blog-small-preview-marketing-director-trends-61d61c471b150045827399.png

5 trendów, o których powinien wiedzieć każdy dyrektor marketingu

Czytaj

Finansistka Donna Redel nazywa rozwój NFT w blockchainie nowym środowiskiem i punktem zwrotnym dla branży kreatywnej, porównując tę transformację do przejścia od analogowych aparatów do cyfrowych. Niezależnie od tego, jak skończy się ten proces, będzie on kamieniem milowym w historii sztuki, zaznacza profesorka.

Jedną z zalet tokenizacji w NFT jest fakt, że takich obiektów cyfrowych nie da się ukraść, sfałszować lub usunąć. Na przykład w przypadku gier komputerowych, gracze kupują możliwość używania broni, ale twórcy lub właściciele praw autorskich mogą ją w każdej chwili odebrać bez wyjaśnienia czy rekompensaty. Przykład: Gra Counter-Strike i broń firmy Valve Software. 

NFT może być również stosowany jako sposób potwierdzania tożsamości, autentyczności dokumentów lub przedmiotów. Powstał także specjalny protokół Bridge, dzięki któremu użytkownik ma bezpieczny dostęp nie tylko do rozrywki, ale także do usługi identyfikacji, odbioru i przesyłania danych osobowych i dokumentów. 

Najsłynniejsze transakcje NFT

Pierwsze eksperymenty z niewymienialnymi tokenami pojawiły się jeszcze w latach 2010., ale pierwszym prawdziwym sukcesem był performance z obrazem Banksy'ego w marcu 2021 roku. Artysta przekształcił swoje dzieło Morons (White) w NFT i sprzedał je na aukcji za 380 tysięcy dolarów. Przed rozpoczęciem aukcji prawdziwy obraz został zniszczony, a nabywcy pozostał jedynie jego cyfrowy token – jedyną już wersję tego dzieła na świecie.

Kolejnym głośnym przykładem została sprzedaż gifu Nyan Cat. Specjalnie w tym celu autorka gifu dopracowała oryginalny mem, dodała detale oraz stylizowała go jako pixel art. Plik został sprzedany za ponad 500 tysięcy dolarów. W taki sposób autorka obrazka, artystka Chris Torres, uczciła 10-lecie tego memu. Ciekawe, że zgodnie z warunkami umowy, Torres nie przeniosła prawa własności intelektualnej, więc odbiorca nie może zakazać dalszego rozpowszechniania Nyan Cat w sieci. Po prostu własność konkretnego memu przechodzi na nabywcę – bez korzyści finansowych i z obowiązkiem wykorzystania go do celów niekomercyjnych.

Założyciel Twittera Jack Dorsey stworzył i sprzedał NFT swojego pierwszego tweeta, który jednocześnie był pierwszym tweetem w historii sieci społecznościowej. Za cyfrową kopię wiadomości „Just setting up my Twitter”, którą opublikował 21 marca 2006 r., nabywca, Sina Estvi – dyrektor generalny malezyjskiego start-upu Bridge Oracle – zapłacił 2,9 mln dolarów. Dorsey przekazał otrzymane pieniądze na rzecz fundacji Coronavirus Foundation w Afryce.

Q&A: 7 faktów o NFT

Co daje posiadanie tokenu? 

W zależności od warunków umowy i konkretnej platformy, na której token był przedmiotem obrotu, prawa nabywców tokenów mogą się różnić. 

Posiadacz NFT nie otrzymuje automatycznie wszystkich praw do produktu, z którego pochodzi token, a warunki platformy mogą dodatkowo ograniczać jego możliwości dysponowania obiektem. 

Na przykład zespół Kings of Leon sprzedawał swój nowy album jako NFT na platformie YellowHeart. Zgodnie z regulaminem i umową kupujący może wykorzystywać okładkę albumu i zawarte w nim utwory wyłącznie do celów osobistych, niekomercyjnych. W praktyce to oznacza, że tylko on ma prawo do odsłuchiwania tych utworów i tylko on może je udostępniać osobom trzecim. 

Co może zostać NFT?

  • Wszelkie treści cyfrowe: zdjęcia, piosenki, memy, a nawet tweety.
  • Broń, ubrania i inne przedmioty w grach komputerowych.
  • Domeny stron internetowych.
  • Przedmioty materialne. Na przykład firma Nike uruchomiła serwis CryptoKicks, usługę, który będzie weryfikował autentyczność oraz prawo własności na nie. 

Po co kupować NFT?

Gdy człowiek kupuje mem o kocie ciasteczkowym, informacje o tym na zawsze zapisuje się w przestrzeni cyfrowej z pomocą blockchainu jako jedyny prawowity właściciel tego tokena. Dane o transakcji, sprzedawcy, kupującym i wartości przedmiotu są zawsze przechowywane w blockchainie.

Poza kwestią ekskluzywności istnieje również możliwość odsprzedania żetonu z zyskiem – tutaj, podobnie jak w świecie sztuki tradycyjnej, czas działa wyłącznie na korzyść. 

Jak kształtuje się cena? 

Wartość początkowa tokena jest tworzona bezpośrednio przez autora. Kupujący otrzymuje NFT z narzutem prowizji od platformy, na której przeprowadzono aukcję. A potem, tak jak w przypadku tradycyjnej sztuki, cena zależy od popytu, trwałości marki lub twórcy NFT i wielu innych czynników.

Gdzie można kupić NFT? 

Istnieją specjalne platformy i aukcje do sprzedaży tokenów, takie jak: Open Sea, Rarible, Zora, Mintbase, Mirror, Audius, EulerBeat, SuperRare, Async Art, Known Origin, Nifty Gateway

Jak stworzyć własny token?

Obiekt NFT różni się od obiektu rzeczywistego tym, że ten pierwszy został zapisany w postaci cyfrowej w blockchainie.

NFT jest tworzony na podstawie istniejącego obiektu wirtualnego – utworu, zdjęcia, skanu. Link do istniejącego pliku jest umieszczany w kodzie kontraktu na token. Następnie, z pomocą służb specjalnych, instaluje się NFT.

Większość tokenów działa w oparciu na standardy ERC-1155, ERC-20, ERC-1155 i ERC-721 łańcucha blokowego Ethereum. 

Standard ERC-721 został stworzony specjalnie dla tokenów niewymiennych i zawiera unikalne identyfikatory tokenów – można je wykorzystać do śledzenia wszystkich transakcji z użyciem tokena, które kiedykolwiek zostały dokonane, każdego właściciela i powiązanych obiektów. Jest to obecnie najpopularniejszy format NFT.

Tworzenie własnego tokena jest proste. Musisz mieć przedmiot transakcji (np. zdjęcie) oraz portfel internetowy z odpowiednią kryptowalutą (np. Ethereum) – będziesz go potrzebować do przechowywania tokena. Zdjęcie można następnie przesłać do dowolnego serwisu pośredniczącego (są nawet takie, które robią to bez prowizji – na przykład Mintable) i otrzymać cyfrowy token.

Unikalność NFT jest zapewniona przez plik, z którym token jest powiązany oraz przez sam portfel.

Gdzie są przechowywane tokeny? 

Gotowy NFT – a raczej jego certyfikat – jest przechowywany w osobistym portfelu kryptowalutowym użytkownika i posiada swój własny identyfikator oraz podpis cyfrowy.

Powiązany kurs:
"Analityka w marketingu"
Marketing i PR
prowadzi Aleksandra Dejnarowicz
15 grudnia 26 stycznia
Aleksandra Dejnarowicz