Prowadzący kursu Skauting piłkarski Artur Gadzicki, dyrektor sportowy Jakub Bochenek, a także absolwent kursu Marketing w branży sportowej Patryk Bołocki, podpowiadają, jak przekuć sportową pasję w profesjonalną ścieżkę kariery.
Branża sportowa dawno już przestała być światem zarezerwowanym wyłącznie dla zawodników i trenerów. Dziś to rozbudowany ekosystem: analitycy danych, specjaliści od marketingu sportowego, fizjoterapeuci, managerowie projektów, eksperci od performance’u, mediów i komunikacji. To również zawody, w których jest się odpowiedzialnym za kierunek drużyny i przyszłość zawodników.
W ofercie Laba pojawił się nowy kurs sportowy: Skauting piłkarski, prowadzony przez Artura Gadzickiego, skauta makroregionalnego PZPN, trenera z licencjami UEFA A i UEFA Elite Youth A. To propozycja zarówno dla fanów, którzy chcą zamienić oglądanie meczów w profesjonalną analizę, jak i dla osób związanych ze sportem, które szukają swojej ścieżki w branży. Do naszego artykułu zaprosiliśmy również Jakuba Bochenka, dyrektora sportowego sekcji siatkówki w GKS GieKSa Katowice oraz Patryka Bołockiego, specjalistę ds. marketingu w Podlaskim Klubie Koszykówki Żubry Białystok.
W świecie, w którym, jak mówi Artur Gadzicki, „piłka nożna coraz bardziej przypomina środowisko pełne danych, systemów i algorytmów, skauting wciąż pozostaje przestrzenią dla czegoś więcej niż tylko liczb i statystyk”. W praktyce skaut to nie „łowca talentów”, lecz ktoś, kto potrafi filtrować rzeczywistość. „Patrzy na zawodnika i zadaje sobie pytanie: czy to, co robi dziś, przełoży się na wyższy poziom za kilka miesięcy, za rok, za trzy lata?” To wymaga intuicji, ale tej opartej na doświadczeniu, setkach godzin oglądania, analizowania i porównywania, a nie na pierwszym wrażeniu czy jednym efektownym golu.
Jak wygląda codzienność w tej pracy? Godziny oglądania meczów. Notatki. Porównania. Raporty. „Stadion jest ważny, bo daje kontekst i pozwala poczuć zawodnika, ale ogrom pracy odbywa się w ciszy – przy analizie materiału i tworzeniu rekomendacji. A te mają realne konsekwencje, bo ktoś ostatecznie podejmuje decyzję na podstawie Twojego raportu”.
Kluczowe kompetencje w zawodzie skauta to:
- umiejętność patrzenia szerzej niż na jedną akcję – nie zakochiwać się w jednym golu i nie skreślać zawodnika po jednym błędzie;
- wyobraźnia rozwojowa, szczególnie w pracy z młodzieżą – zamiast pytać „czy jest dziś najlepszy?”, pytać „czy może być gotowy na wyższy poziom?”;
- chłodna głowa – oddzielanie faktów od emocji i środowiskowych opinii;
- balans między intuicją a danymi – liczby porządkują obraz, ale bez zrozumienia gry pozostają puste. Sama intuicja, bez potwierdzenia w danych, bywa złudna.
Zapytany o to, jak zacząć, skaut makroregionalny PZPN podkreśla, że kluczowe są trzy kroki:
- Oglądać mecz, ale oglądać inaczej:
- wyłączyć komentarz,
- skupić się na jednym zawodniku,
- obserwować jego ruch bez piłki, reakcję po stracie,
- zwracać uwagę na decyzje podejmowane pod presją.
- Pisać raporty – nawet tylko dla siebie:
- ćwiczyć formułowanie konkretnych wniosków i jasnych rekomendacji.
Uzbroić się w cierpliwość. Artur Gadzicki podkreśla, że skauting to proces, a nie sprint. To rola dla tych, którzy lubią zadawać pytanie „dlaczego?”, a nie tylko opisywać to, co się wydarzyło.
A jeśli skaut odpowiada za dostrzeżenie potencjału, to dyrektor sportowy odpowiada za nadanie kierunku. Jak podkreśla Jakub Bochenek, ta rola to nic innego jak „współtworzenie i egzekwowanie strategii sportowej klubu, od budowy kadry, przez rozwój zawodników i politykę transferową, po funkcjonowanie akademii”. Jednocześnie dyrektor sportowy musi działać bardzo blisko codzienności zespołu i sztabu: rozmawia z trenerem, analizuje potrzeby drużyny, reaguje na kryzysy, planuje kolejne ruchy.
„To rola, która wymaga patrzenia jednocześnie tu i teraz oraz kilka sezonów do przodu. Z jednej strony wynik bieżący, z drugiej – konsekwentnie realizowana wizja”.
Dlatego to stanowisko na styku sportu i zarządzania, a zarazem jedna z najbardziej odpowiedzialnych funkcji w strukturze klubu.
Niezbędne kompetencje dyrektora sportowego obejmują zarówno łączenie dwóch światów (operowania w branży sportowej i zarządzania organizacją), jak i klasyczne umiejętności niezbędne we współczesnym środowisku pracy:
- wiedzy sportowej i kompetencji menedżerskich – rozumienia gry, ale też budżetu, procesów i organizacji;
- planowania i myślenia strategicznego – budowania spójnej koncepcji rozwoju drużyny;
- pracy z ludźmi – prowadzenia rozmów motywacyjnych, ale też trudnych negocjacji i decyzji personalnych;
- analizy informacji i działania pod presją czasu oraz wyniku – w sporcie rzadko ma się komfort długiego namysłu;
- komunikacji i budowania zaufania – bo dyrektor sportowy funkcjonuje pomiędzy trenerami, zawodnikami, władzami klubu i kibicami, często tłumacząc decyzje każdej ze stron.
Dyrektor sportowy sekcji siatkówki wyjaśnia mi też, że nie ma jednej ścieżki rozwoju zawodowego. Część osób trafia tu z boiska lub ławki trenerskiej, inne z obszaru zarządzania, prawa sportowego czy analizy danych. Wspólnym mianownikiem jest doświadczenie organizacyjne wokół sportu oraz rozwijanie kompetencji przywódczych i strategicznych. „To nie jest wyłącznie awans w strukturze. To zmiana perspektywy – z wykonawcy na architekta”. Z osoby skupionej na własnym zadaniu na kogoś, kto odpowiada za całość projektu sportowego.
Podobną zmianę perspektywy opisuje Patryk Bołocki, który po udziale w naszym kursie Marketing w branży sportowej zaczął patrzeć na klub jak na całościowy projekt marki, a nie zbiór pojedynczych działań komunikacyjnych. Pracując przy marketingu i komunikacji w 1. ligowym klubie koszykarskim Żubry Białystok, zauważył, jak ważne jest rozumienie nie tylko emocji kibiców, ale też logiki sponsorów, procesów i długofalowej strategii. Jak podkreśla, „sport to środowisko dynamiczne – sytuacja potrafi zmienić się w ciągu jednego meczu – dlatego kluczowa jest elastyczność, ale oparta na spójnej wizji, a nie reagowaniu z doskoku”.
W sporcie nie da się stać w miejscu – rozwój kompetencji to dziś konieczność. Z perspektywy uczestnika kursu największą wartością w edukacji jest „praktyczne podejście do nauki oraz kontakt z ludźmi z branży, którzy osadzają teorię w realiach rynku”. Dzięki temu łatwiej przełożyć wiedzę na codzienną pracę w klubie czy organizacji sportowej – niezależnie od tego, czy ktoś zajmuje się komunikacją, sponsoringiem, organizacją wydarzeń czy projektami specjalnymi.
Dla wielu zawodników moment zakończenia kariery jest trudny. Jednak może być też początkiem nowego etapu – już nie w roli tego, który gra, lecz tego, który widzi, planuje i decyduje.
Dla fanów sportu to z kolei szansa, by przekuć pasję w zawód. Jak pokazuje przykład Patryka, często pierwszym krokiem jest po prostu działanie: angażowanie się lokalnie, testowanie różnych ról – od social mediów, przez organizację wydarzeń, po współpracę ze sponsorami – i systematyczne budowanie kompetencji.
Branża sportowa potrzebuje dziś nie tylko talentu fizycznego, ale również strategicznego myślenia, analizy i odpowiedzialności za rozwój innych. A pytanie „kim można być w branży sporcie?” coraz rzadziej zamyka się tylko w jednej odpowiedzi.
Chcesz być na bieżąco?
